Füze kalkanı Krizine hazır olun...
Mahir TAN - Londra
Amerika, Eski Başkan George Bush döneminde başlanan ve Barak Obama yönetimine miras kalan ‘füze kalkanı' adlı savunma füzeleri sistemini kurmak için yer aranıyor. Daha önce Çek Cumhuriyeti ve Polonya'da kurulması için çalışılan ancak Rusya'nın karşı çıkması ve bu ülklerin parlementolarının ‘hayır oyu' kullanması nedeniyle geri çevrilen ‘füze kalkanı' için düşünülen ülkeler; Türkiye ve İsrail.
Tehdide alternatif ülkeler...
Geçtiğimiz ay Polonya'da yayınlanan ‘ Wyborcza ‘ gazetesinde gündeme getirilen Türkiye alternatifi, bu kez de ‘New York Times' tarafından yinelendi. NYT'a göre; Barak Obama, önümüzdeki ay BM Genel Kurulu'nda görüşeceği Rus Devlet Başkanı Medvedev'in ‘saldırı füzelerini Polonya'ya yöneltiriz' tehdidi üzerine, alternatif ülkeler ve metodlar arıyor. NYT'a göre bu alternatiflerden en önemlisinin, füze kalkanlarının sözüm ona İran tehdidini en çok hisseden ülkelerden Türkiye ve İsrail olduğu belirtildi. Polonya gazetesi ve peşinden New York Times'te yayınlanan yazılarda, Türkiye düşüncesinin ‘henüz resmi olarak dile getirilmemekle birlikte', Türk kamuoyunda ‘nabız yoklamak için' gündeme taşındığı kaydedildi.
2008 yılında Bush yönetimi tarafından planlanan ve İran'ın elindeki ‘2500 km'yi aşan uzun menzilli füzelerine karşı' kurulacağı ileri sürülen ‘füze kalkanı' adlı savunma sistemi, Çek Cumhuriyeti ve Polonya hükümetleriyle yapılan anlaşmalarla kabul edilmişti. Ancak Çek Cumhuriyeti bu anlaşmayı parlamentosundan geçiremedi. Rusya devlet başkanı Medvedev'in çok sert muhalefetiyle karşılaşan ABD yönetimi, bu yıl Almanya'nın da karşı çıkması üzerine ‘füze kalkanı' projesine yeni bir yer aramaya başladı. ABD askeri yetkililerinin ‘denizde dolaşan savaş gemilerine füze kalkanı' yerleştirmek gibi bir alternatifte içinde olmak üzere bir çok ülkenin ismini gündeme getirdikleri Füze kalkanı projesi için Türkiye'nin ismi ön plana çıktı. Türkiye'nin yanında ikinci ülke olarak İsrail'in en uygun yer olarak gösterildiği Füze Kalkanı Projesi, ‘İran tehlikesine karşı kuruluyor' görüntüsüne rağmen, gerçekte ABD'nin Rusya'ya karşı bir stratejik üstünlük sağlamak amacıyla hazırlanan bir düşüncesi olarak değerlendirilmişti.
Polonya ve Çek Cumhuriyeti topraklarında 2008 yılında kurulması için anlaşmaya varılan 10 adet Füze Kalkanı üssü için, ‘İran tehlikesini' gerekçe gösteren ABD'nin, İran'dan binlerce km. uzakta yer alan Orta Avrupa topraklarını seçmesi, Batı Avrupa ülkelerinde de inandırıcı bulunmamış ve bu ülkelerde Rusya'nın güvenliğini tehlikede görmesi sonucu yapacağı karşı saldırı tehdidi nedeniyle ‘füze kalkanı' projesinin Orta Doğu'ya kaydırılması gerektiği kampanyalar şeklinde politik yaşama girmişti. Çek Cumhuriyeti ise hükümetinin imzaladığı iki adet ‘füze kalkanı' planını onaylamadı.
Türkiye nin ‘keyfi kaçtı'
Polonya basınında yer alan ve New York Times'da yer alan ‘Türkiye'de Füze kalkanı' kurma düşüncesi, Türk savunma çevreleri ve Dışişleri'nin ‘keyfini kaçırdı'. Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu, gazetecilerin Füze kalkanı ile ilgili sorularını ‘henüz Türkiye'ye resmen bildirilen bir şey yok' diye cevaplandırırken, savunma çevrelerine ait internet sitelerinde yer alan yazılarda ‘Kime karşı ?' soruları ağırlık kazandı. Türkiye'nin uzun ve kısa menzilli füzelere sahip olan iki komşusu İran ve Rusya ile arasında hiç bir gerginlik bulunmadığını belirten savunma yetkilileri, bu nedenle Türkiye topraklarında kurulacak bu tür füze üslerinin Rusya ve İran tarafından tehdit olarak algılanacağını ve bu ülkelerle ilişkilerin kaçınılmaz olarak gerginleşeceğini kaydettiler. 2008 öncesi komşu ülke Azerbeycan'ın da aynı gerekçelerle ABD tarafından yapılan Füze kalkanı kurma teklifini reddettiğini yazan savunma uzmanları, ‘Türkiye, böyle bir yükü kaldıramaz' yorumlarını yapıyorlar. Türkiye'nin savunma politikaları hakkında araştırmalar yapan yazarlar da, ABD'nin, Türkiye'nin özellikle ‘enerji nakil hatlarında kilit bir konuma girmesinden sonra' bölge savunmasında ‘ABD'ye daha yakın bir yerde bulunmasını' gerektiğini düşündüğünü ve bu nedenle askeri planlarını ve özellikle Irak'tan çekilme sonrasına ilişkin hesaplarda ‘Türkiye'den daha çok şey istemeyi' ön plana çıkardığını kaydediyorlar. Bu taleplerin ‘Dünyanın en anti-Amerikancı' kamuoyuna sahip ülklerinden birine sahip olan Türkiye'de hızla tepkiye dönüştüğünü kaydettiğini söyleyen uzmanlar, son dönemde ‘Ermenistan kapısı açılması ve Demokratik açılım projelerinde' hükümetin altındaki ‘işbirliği toprağının' hızla kaydığının görüldüğünü ve bu nedenle ‘Füze kalkanı' projesinin Türkiye'de hayata geçirilmesinin çok zor olduğunu ileri sürdüler.
Türkiye'nin kendi hava savunma projesi var
Türkiye, 2007 yılında ilk kararları verilen bir ‘hava savunma projesi'ni kendi başına yürütüyor. Savunma Sanayi Müşteşarlığı (SSM) tarafından yütülen ve bu yıl ihale aşamasında bulunan hava savunma sistemi üsleri kurma girişimine göre Ankara, İstanbul ve daha sonra belirlenecek iki yerde kurulacak savunma üsleri ulusal tercihlere göre yönlendirilecek. Bu üslerde yer verilecek savunma füzeleri için en şanslı silahlar olarak Rus yapımı ‘SS 300'ler gösteriliyor. Yunanistan ve KRY topraklarında da kurulmuş olan SS 300 üsleri ‘mütakabiliyet' esası açısından Türkiye tarafından da ele alınıyor. Bir başka alternatif ise İsrail malı ‘Arrow 2' savunma füzeleri kullanılması olarak belirtiliyor. 2010 yılında faaliyete geçirilmesi planlanan füze savunma üsleri açık bir biçimde ‘Rusya'ya da İran' tehdit olarak algılanarak düşünülmemiş. Türkiye'nin daha çok Batı dan gelen tehlikeye karşı hazırladığı ‘yerli füze kalkanı' projesi, ‘ABD kontrolünde uzay teknolojisi kullanılarak hazırlanmış' Amerikan ‘Füze kalkanı' projesinin dışında kalan bir savunma projesi olarak ilerliyor.



Uluslararası


Amerika Türk Koalisyonu (TCA), Ermeni lobisinin talebi üzerine reklamını yayımlamayan Google'ı, ifade özgürlüğünü kısıtlamakla itham etti.
Bolivya Devlet Başkanı Evo Morales, Kolombiya Devlet Başkanı Alvaro Uribe ile yaptığı görüşmeden sonra Güney Amerika Ülkeleri Birliği (UNASUR) örgütünden Latin Amerika'da yabancı askeri üs kurulumunu reddetmesini isteyeceğini açıkladı.
Amerikalı yetkililer Avrupa'daki füze kalkanı projesi ile İran arasındaki bağlantıyı geçmişte de kurmuştu.
Amerika Dışişleri Bakanlığı yıllık uyuşturucuyla mücadele raporunu yayınladı. Raporda 20 ülkenin uyuşturucu üretimi ve ticaretinde ana rol oynadığına dikkat çekiliyor. Raporda Türkiye'nin de hala uyuşturucu ticaretinde Güneydoğu Asya ile Avrupa arasında ana transit yollardan biri olmayı sürdürdüğü de kaydediliyor. Dışişleri Bakanlığı raporunda Türk yetkililerin uyuşturucuyla mücadelede Avrupalı ve Amerikalı meslektaşlarıyla yakın bir işbirliği içinde olduğuna dikkat çekiliyor.














